Poszukiwania.pl

W Dolinie Kogały, położonej dwie godziny drogi od Ałmaty w Kazachstanie, odkryto unikatową monetę Turko-Sughd. To odkrycie jest pierwszym tego rodzaju na terenie Kazachstanu i stanowi ważny krok w badaniach nad historią wczesnośredniowiecznych emisji monetarnych. Znaleziska dokonała Międzynarodowa Ekspedycja Historyczno-Archeologiczna podczas prac wykopaliskowych prowadzonych przez badaczy z Muzeum Rezerwatu Tanbaly.

Monety turko-sogdyjskie pochodzą z okresu między VI a VIII wiekiem n.e. i były emitowane przez władców tureckich z inskrypcjami w języku sogdyjskim. Są one cennym źródłem informacji o kulturze i gospodarce tamtego okresu. W ostatnich dziesięcioleciach XX wieku liczba znanych monet tego typu znacznie wzrosła dzięki wykopaliskom prowadzonym w regionach Čāč, Čaḡāniān i Otrār we współczesnym Uzbekistanie oraz Semirechye w Kirgistanie.

Jednak do tej pory nie znaleziono żadnych monet turko-sogdyjskich na terenie Kazachstanu. Odkrycie w Dolinie Kogały stanowi zatem sensację i przyczynia się do rozszerzenia naszej wiedzy na temat zasięgu i wpływów kultury zachodnich Turków. Nowo odkryte monety zawierają inskrypcje nie tylko w języku sogdyjskim, ale również baktrianskim, farghanskim oraz arabskim, co świadczy o wielokulturowym charakterze regionu.

Według ekspertów w dziedzinie numizmatyki wczesnośredniowiecznej, znaleziona moneta była w obiegu od połowy VII wieku. Badane przez ekspedycję stanowiska w dolinie Kogaly są związane z kulturą zachodnich Turków, którzy zamieszkiwali ziemie Zhetisu w pierwszej połowie VII-VIII wieku. Pierwsze prace konserwatorskie nad tym wyjątkowym artefaktem prowadzone są w Laboratorium Nauki i Restauracji w Tanbaly.

Rejon Tanbaly jest znany z licznych odkryć archeologicznych, w tym słynnych petroglifów. W 1957 roku zespół kierowany przez Annę Georgiewną Maksimową odkrył na tym obszarze petroglify Tanbaly, które w 2004 roku zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO jako pierwszy zabytek sztuki naskalnej w Azji Środkowej.

Badania prowadzone przez Luca Hermanna i Borisa Zheleznyakova udokumentowały ponad 6100 rytów naskalnych w krajobrazie kulturowym Akkainar, położonym pomiędzy Tamgaly a Kulzhabasy. Wśród nich znajduje się ponad 800 rytów datowanych na okres starożytny turecki. Niewielką grupę wśród nich stanowią tamgi, znaki klanowe umieszczane na majątkach dziedzicznych i bydle, datowane od okresu wczesnotureckiego do początków XX wieku.

W regionie nadal trwają intensywne prace wykopaliskowe, które mogą przynieść kolejne sensacyjne odkrycia. Znalezisko monety Turko-Sughd w Kazachstanie otwiera nowe perspektywy badawcze i pozwala na lepsze zrozumienie historii regionu oraz jego związków z innymi kulturami Azji Środkowej. Każdy nowy artefakt przyczynia się do rekonstrukcji mozaiki historycznej, która ukazuje bogactwo i złożoność dawnych cywilizacji.

Odkrycie monety Turko-Sughd w Dolinie Kogały jest wydarzeniem o dużym znaczeniu archeologicznym i historycznym. Stanowi dowód na szerokie wpływy kultury zachodnich Turków w regionie Zhetisu oraz na wielokulturowość ówczesnych społeczeństw. Przyszłe badania i wykopaliska mogą dostarczyć kolejnych cennych informacji, wzbogacając naszą wiedzę o historii Azji Środkowej.

fot. Kazakhstan’s Ministry of Culture and Information.

na podstawie: Arkeonews